fbpx
Հայ գրող Դօրիանի dorian.am անձնական կայքը գործում է 2009 թվականից։ Կայքի մասին առավել մանրամասն կարող եք տեղեկանալ «Կայքի մասին» բաժնում։ Կայքի նորությունները կարող եք տեսնել՝ սեղմելով այստեղ

Նոր վեպս ավարտելուց հետո մի քանի տարի չեմ գրի, այլ նախագծի վրա կաշխատեմ

18 սեպտեմբերի 2012թ․, Անկախ

Գրող-բլոգեր Դօրիանի բացառիկ հարցազրույցը

Վերջին ամիսներին Դօրիանը (իսկական անունը Գրիգոր Մուրադյան, հեղ.) տարօրինակ լռում էր: Հիմնականում շփվում էր մի քանի ընթերցողի հետ… ու վերջ: Հետաքրքիր էր որտե՞ղ է, ինչո՞վ է զբաղվում: Դօրիանը համաձայնեց պատասխանել մեր հարցերին:

Դօրիան, ինչպե՞ս ես:

Շատ լավ: Ամիսների լռությունից հանգստացած, շունչ քաշած:

Վերջին տարիներին ուսերիդ ծանրացավ հայտնի լինելու բեռը: Այն ինչպե՞ս քեզ տրվեց, և ինչպե՞ս ես պահպանում:

Դժվար չէ հայտնի դառնալ, եթե ունես մի բան, որով կարող ես կիսվել մարդկանց հետ: Բարեբախտաբար, գրելու տաղանդից բացի, ինձ նաև գովազդելու տաղանդ է տրվել: Ես օգտագործեցի այն՝ գրավելու համար ընթերցողիս, միլիոնավոր հայերի միջից գտնելու այն մի քանի հազարին, որոնք պիտի կարդան գործերս, ուղեկցեն ինձ, զրուցեն ինձ հետ, օգնեն ինձ դառնալու ավելի լավը: Հայտնի լինելն ինձ համար բեռ չէ, ես ձգտել եմ դրան: Այժմ ինձ այլևս մենակ չեմ զգում: Ինձ գրում են իմ ընթերցողները, որոնք օգնում են կողմնորոշվելու հետագա անելիքներիս մեջ, ինձ գրում են լրագրողները, որոնք մեկ անգամ օգնեցին ինձ բարձրանալու և շարունակում են օգնել: Ես հազվադեպ եմ տնից դուրս գալիս, սակայն երբ բացում եմ էլ. փոստս, ինձ թվում է, որ, թեկուզ կարճ ժամանակով, բայց այցելել եմ մի քանի տուն: Դա աննկարագրելի զգացում է, երբ կյանքդ դառնում է ավելի լավն անգամ, երբ չես դադարում զբաղվել միայն ու միայն նրանով, ինչով սիրում ես զբաղվել: Ինչ վերաբերում է «սնդուսե», սկանդալային, անիրական հայտնիությանը, ես սովորեցի դրան ուշադրություն չդարձնել: Գիտեմ, որ այն ինչ-որ տեղ կա, գոհ եմ դրանից, բայց չեմ շփվում հետը:

Մեր նախորդ զրույցի ժամանակ կարծեմ դեռ չէր տպագրվել վեպդ՝ «Իսկ գիշերվանից հետո շուշաններ»-ը: Լսել եմ, գիտեմ, որ հայաստանյան պայմաններում այն ռեկորդ է սահմանել: Ասում են` սպասվածից ավելի է գնվել և, հետևաբար, կարդացվել գործդ:

Ռեկո՞րդ էր, թե՞ ոչ չգիտեմ, ես ոչ բոլոր գրողների տպաքանակներին եմ ծանոթ: Գիտեմ, որ երկու անգամ ավելի շատ գիրք վաճառվեց, քան այժմ տպագրում են այլ հայ հեղինակներ: Օրերս լույս կտեսնի նույն գրքի ևս մեկ՝ համեմատաբար փոքր տպաքանակ: Այս անգամ գիրքը սեփական միջոցներով եմ տպագրել և նախատեսում եմ վաճառել ինքնարժեքով: Նաև կնվիրեմ մեկ-երկու գրադարանի, որպեսզի կարդալու հնարավորություն ունենան նաև նրանք, ովքեր ի վիճակի չեն վճարելու գրքի համար: Նախորդ տարի չկարողացա դա անել, քանզի գիրքը հովանավորի օգնությամբ էր տպագրվել, ու նախ և առաջ անհրաժեշտ էր արդարացնել ներդրումը: Այդ մասին այլևս կարող եմ չմտածել ու կենտրոնանալ գրքերս ավելի շատ մարդկանց հասանելի դարձնելու ուղղությամբ:

Քո գործերի ընթերցողուհիներն ասում են, որ շատ խորքային ես կարողանում ներկայացնել հիմնականում կնոջ կերպարը: Դա ի՞նչ նախադրյալներով է պայմանավորված:

Ես, ընդհանրապես, հետևող, ուսումնասիրող մարդ եմ, կարող եմ մատների արանքով նայել երևույթներին, բայց կենտրոնանալ դրանց պատճառների վրա: Եթե իմ հերոսները խորքային են ստացվում, չի նշանակում, որ նրանց հիմքում իմ սեփական ապրումներն են, դա, առավելապես, ուսումնասիրության արդյունք է: Երբ երեխա էի, մայրս երկար տարիներ բուժքույր էր զինվորական հոսպիտալում, ես այնքան բժիշկներ ու զինվորականներ էի տեսել, ուսումնասիրել, որ ավտոբուսով ինչ-որ տեղ գնալիս նստում էի պատուհանի մոտ ու մարդկանց մեջ «գտնում» բժիշկներին ու քաղաքացիական հագուստով զինվորականներին: Դա խաղ էր, որն իմ հասունացման հետ սովորություն դարձավ: Մտերիմների շրջանում ես ունեմ նաև լավ սուրճի բաժակ նայողի համբավ, վերցնում եմ բաժակն ու գուշակում այն ամենը, ինչի մասին տեղյակ էլ չեմ: Ու դա ամենևին ձիրք չէ, դա մտովի վիճակագրություն կազմելու, դրանից բխող ենթադրություններ անելու արդյունքում է ստացվում: Նույնը և իմ հերոսների դեպքում:

Գիտեմ, որ ծանր մանկություն ես ունեցել: Այն արտահայտվո՞ւմ է քո գործերում:

Նույնքան, որքան կարդացածս յուրաքանչյուր գիրքը:

«Անտարես» հրատարակչության տնօրենը, լսել եմ, ժամանակին քեզ խորհուրդ էր տվել պահպանել գաղտնիությունդ ու չգաղտնազերծվել… Իհարկե, կարծեմ պայմանով, որ կտպագրի բոլոր գրածներդ: Ինչո՞ւ որոշեցիր, ի վերջո, բացահայտվել հանրության համար:

Նախ` պարոն Մարտիրոսյանն ասել էր դա մի ծրագրի շրջանակում, որում ես արդեն բացահայտվում էի, հետևաբար, խորհուրդը չէր կարող հաշվի առնվել, և հետո, որքան էլ հարգեմ աշխատանքը, որը կատարում է գրականության ու հատկապես գովազդի ոլորտում, այդ հարցում, նա, կարծում եմ, սխալվում էր: Ծրագրերը, որոնցում ես բացահայտվեցի, միայն առցանց տարածքում յուրաքանչյուրը 10.000-ից ավելի դիտում գրանցեցին: Ցավոք, չենք կարող հաշվել, թե քանի մարդ տեսավ դա հեռուստացույցով: Այդ օրն ամբողջ ֆեյսբուքյան պատն էր իմը, նման «պատվի» միայն պոռնոսկանդալներն են արժանանում: Գուցե գաղտնի Դօրիանն ավելի սկանդալային էր, ուներ, թեկուզ չեմ սիրում այդ բառը` բայց «չամիչ», սակայն քիչ էր հավանականությունը, որ նա «վաճառվող» հեղինակ կլինի: Բացահայտվելը ստրատեգիական քայլ էր, որն անխուսափելի էր: Կարևոր էր, որ Դօրիանին ճանաչողների թիվը կտրուկ ավելանար ու այդ թիվն ավելացավ: Գովազդից լավ հասկացող հրատարակչի աչքից, կարծում եմ, դա չի վրիպել: Ինչ վերաբերում է տպագրել-չտպագրելուն, ես դրա հետ խնդիր չունեմ, բացարձակ փողասեր մարդ չեմ ու հեշտ եմ լեզու գտնում ներդրողի հետ: Արդեն հովանավոր ունեմ իմ հաջորդ՝ ոչ գեղարվեստական աշխատանքի համար, որը դեռ կիսատ է ու, հավանաբար, կտպագրվի հաջորդ տարեվերջին: Դա, իհարկե, չի նշանակում, թե կմերժեմ հրատարակչին, եթե դիմի ինձ: Պարզապես որևէ մեկը չի դիմել:

Դօրիա՛ն, քեզ կամ շա՛տ սիրումեն, կա՛մ սարսափելի արտահայտվում: Դրական գնահատականները վերաբերում են հիմնականում գրական շնորհքիդ, բացասականը` երևի առանձնահատկությանդ… Ի՞նչ կասես այս մասին:

Միակ կապը, որը ես փորձում եմ հաստատել այլոց հետ, գրող-ընթերցող կապն է: Ես զուգընկեր կամ ընկերներ չեմ փնտրում, որպեսզի անձնական հատկանիշներ, աչքերի գույն կամ այլ տվյալներ նշելով գովազդվեմ: Կարևոր է, որ ստեղծագործությանս բաժին են հասնում դրական գնահատականներ: Իսկ թե ի՛նչ կարծիք ունեն անձիս մասին, ինձ համար հետաքրքիր չէ: «Կարծիք ունեն» բառակապակցությունը հուշում է, որ այդ կարծիքն իրենց ունեցվածքն է… Թող տնօրինեն այն, ինչպես կամենան:

Ոնց լինի-չլինի` ինքդ քո մասին շշուկներ լսած կլինես… Առանձնացրու հետաքրքիրը:

Միշտ դժվարացել եմ մի քանի հիմարության միջից ընտրել «լավագույնները»: Դրանք ճապոնացիների պես են՝ բոլորն, ասես, նույն դեմքն ունեն:

Ի՞նչ ես կարծում` քո կատարած աշխատանքը շնորհակա՞լ գործ է:

Մարդիկ ընթերցում են ինձ, գրում, հետաքրքրվում, գրքեր գնում՝ ի վերջո: Ես գնահատված ու անհրաժեշտ եմ զգում ինձ: Կարծում եմ` որպես գրող հասել եմ առավելագույնին, որ հնարավոր էր հասնել 23 տարեկանում: Աշխատանքս շնորհակալ գործ չհամարելու պատճառ չունեմ:

Գրականությունը` գրականություն, բայց գրում ես հիմնականում բաց թեմաներով: Դա մտածվա՞ծ ես անում, թե՞ քո գրողական առանձնահատկությունն է:

Վերջերս հրատարակված մի քանի հայ գրողի գրքեր աչքի անցկացրի: Բոլորի անոտացիաներում տեղ էին գտել «առնանդամ» ու «հեշտոց» բառերը: Իմ տպագիր վեպում կան իհարկե «բաց» տեսարաններ, բայց ես չեմ գովազդում աշխատանքներս` որպես էրոտիկա: Չգիտեմ, թե որտեղի՛ց է առաջացել այդ կարծիքը: Մեկ էրոտիկ պատմվածք ունեմ, մյուս աշխատանքներումս սեռականության թեման նույնքան է, որքան իրական կյանքում: Ես նկատել եմ, որ վարսահարդարները ոչ աշխատանքային պայմաններում էլ առաջինը մարդու սանրվածքին են նայում: Գուցե սեռականության վրա կենտրոնացած մարդիկ էլ իմ ստեղծագործություններում նախ և առաջ դա են նկատել: Ու դա զարմանալի չէ՝ այդ մարդիկ սուրբ գրքերում էլ դա արագ կնկատեն:

Հիմա ինչո՞վ ես զբաղված:

Ունեմ երկու նոր աշխատանք, որոնք խմբագրման փուլում են ու կհրապարակվեն Dorian.am-ում այս աշնանը, նաև աշխատում եմ իմ վերջին վեպի վրա: Աշնանը կսկսեմ վարել իմ տեխնոբլոգը, որը հետագայում ծրագրերիցս մեկի մասը կկազմի: Նաև երկու այլ նախագծի վրա եմ աշխատում, որոնք կապ չունեն գրականության հետ ու դեռ նախնական փուլում են: Գուցե շուտով կարողանամ խոսել դրանց մասին:

Լսել եմ` ուզում ես թողնել գրականությունն ու գրելը: Ինչո՞ւ:

Ճիշտ է: Սակայն խոսքը ոչ թե գրելը թողնելու, այլ ժամանակավորապես դադարեցնելու մասին է: Նախատեսում եմ նոր վեպս ավարտելուց հետո մի քանի տարի այլ նախագծի վրա աշխատել: Ես գրող եմ, ու դա անփոփոխ կմնա, սակայն կան բաներ, որոնք հարկավոր է սկսել, քանի դեռ երիտասարդ ես: Նման մի սկզբի էլ որոշել եմ նվիրել կյանքիս առաջիկա տարիները:

Մի քիչ չես բացի չակերտներն ու ասես, թե գրելուց բացի է՞լ ինչ շնորհ ունես…

Երազանք ունեի, որն այդպիսին էր մնում բավարար ֆինանսական միջոցներ չունենալու պատճառով: Այսօր այն այլևս երազանք չէ՝ նախագծի է վերածվել, ու ծրագրում եմ սկսել դրա իրականացումը: Սակայն առայժմ արգելել եմ ինձ մտածել այդ մասին, նախ պիտի ավարտեմ վեպս, այն այս պահին ամենակարևորն է:

Զրուցեց՝ Միքայել Ահարոնյանը